­čçĘ­čçş Historia Szwajcarii na Eurowizji ÔÇó 1959 ÔÇó Niemka z Kr├│lewca reprezentantk─ů Szwajcar├│w

Pierwsze preselekcje Szwajcarii w kt├│rych nie uczestniczy┼éa (i kt├│rych nie wygra┼éa) Lys Assia odby┼éy si─Ö 22 lutego 1959 roku w Lozannie. O tytu┼é piosenki eurowizyjnej walczy┼éo 9 kompozycji i troje wykonawc├│w. Po raz pierwszy w Szwajcarii rywalizowa┼éa francuska sopranistka z Pary┼╝a ­čçź­čçĚ – Math├ę Alt├ęry, kt├│ra reprezentowa┼éa Francj─Ö podczas Eurowizji 1956 z piosenk─ů „Le temps perdu„. W selekcjach Szwajcarii za┼Ťpiewa┼éa dwie piosenki. Jej konkurencj─Ö stanowi┼é weteran konkursu – Jo Roland (startowa┼é w latach 1956-1957 i zapewne te┼╝ w 1958), kt├│ry w 1959 mia┼é trzy solowe utwory i dwa w duecie z Christ─ů Williams. Sama Christa samodzielnie wykona┼éa dwie piosenki, w tym „Irgendwoher”, z kt├│r─ů preselekcje wygra┼éa. O wynikach decydowa┼éy trzy komisje regionalne – podobnie jak poprzednio, oficjalne wyniki selekcji i pe┼éna klasyfikacja punktowa nigdy nie zosta┼éy podane. Po raz kolejny walk─Ö o wyjazd na Eurowizj─Ö przegra┼é Jo Roland, kt├│ry b─Ödzie startowa┼é w selekcjach jeszcze przez wiele lat.

Christa Williams z Kr├│lewca

Christa Williams (w┼éa┼Ťciwie Christa Bojarzin) urodzi┼éa si─Ö 5 lutego 1926 roku w Kr├│lewcu (K├Ânigsberg) na terenie Prus Wschodnich ­čçę­čç¬, kt├│re istnia┼éy jako kraj zwi─ůzkowy do 1947 roku. Dzi┼Ť Kr├│lewiec to Kaliningrad, stolica granicz─ůcego z Polsk─ů obwodu Kaliningradzkiego wchodz─ůcego w sk┼éad Federacji Rosyjskiej ­čçĚ­čç║. Z powodu zawirowa┼ä wojennych w 1942 wraz z rodzin─ů Christa przenios┼éa si─Ö do Monachium. Zajmowa┼éa si─Ö ┼Ťpiewem operowym, uczy┼éa si─Ö te┼╝ gry na harfie w monachijskim Konserwatorium, a p├│┼║niej tak┼╝e na Uniwersytecie Muzycznym. Jej serce zawsze nale┼╝a┼éo jednak do muzyki jazzowej, a wzorem do na┼Ťladowania by┼éa dla wokalistki Ella Fitzgerald. Williams szybko podpisa┼éa kontrakt p┼éytowy z Decca Records, jednak jej pierwsze single w 1957 nie odnios┼éy wielkiego sukcesu. Jej pierwszym hitem by┼éa „Himmelblaue Serenade” za┼Ťpiewana z Jo Rolandem. Najwi─Ökszym osi─ůgni─Öciem za┼Ť piosenka „My Happiness” za┼Ťpiewana z Gitt─ů Lind w 1959 roku. Jak trafi┼éa na preselekcje w Szwajcarii i dlaczego nigdy nie startowa┼éa w Niemczech? Tego nie wiemy. Piosenka „Irgendwoher” („Sk─ůd┼Ť”) napisana zosta┼éa przez Lothara Lofflera i jest pierwszym eurowizyjnym utworem Szwajcarii za┼Ťpiewanym podczas konkursu po niemiecku. Singiel z tym utworem (zawieraj─ůcym tak┼╝e piosenk─Ö „Mona, Mona”) wydany zosta┼é przez wytw├│rni─Ö Decca m.in. w Szwajcarii, Danii czy Holandii. Utw├│r mia┼é tylko jedn─ů wersj─Ö j─Özykow─ů.

Eurowizja 1959: Szwajcaria blisko podium

Podczas Eurowizji 1959 w Cannes ­čçź­čçĚ Szwajcaria za┼Ťpiewa┼éa jako ├│sma spo┼Ťr├│d 11 kraj├│w, a poza Christ─ů utw├│r po niemiecku mieli te┼╝ reprezentanci Niemiec ­čçę­čç¬ i Austrii ­č玭čç╣. Dyrygentem podczas wyst─Öpu Williams by┼é Franck Pourcel, kompozytor urodzony w Marsylii w 1913 roku. Swoj─ů rol─Ö pe┼éni┼é podczas konkurs├│w od 1956 a┼╝ do 1972, w tym czterokrotnie dyrygowa┼é orkiestr─ů podczas zwyci─Öskich dla Francji wyst─Öp├│w. Christa, ┼Ťpiewaj─ůc ballad─Ö „Irgendwoher” na tle szwajcarskich domk├│w zaj─Ö┼éa w finale 4. miejsce z 14 punktami. Zabrak┼éo jej dw├│ch punkt├│w by przegoni─ç Francj─Ö i wej┼Ť─ç do top3. Najwi─Öcej punkt├│w (a┼╝ 5) dosta┼éa z Wielkiej Brytanii ­čçČ­čçž, 3 da┼éa jej Szwecja ­č窭čç¬, 2 Dania ­čçę­čç░, a po jednym Monako ­čç▓­čçĘ, Niemcy ­čçę­čç¬, Austria ­č玭čç╣ i Belgia ­čçž­čç¬. Tylko Francja, W┼éochy i Holandia nie przyzna┼éy Chri┼Ťcie punkt├│w. Szwajcarskie jury da┼éo po 3 punkty W┼éochom ­čç«­čç╣ i Wielkiej Brytanii ­čçČ­čçž, a po jednym Francji, Danii, Niemcom i Austrii. Zwyci─Öska Holandia ­čç│­čç▒ nie dosta┼éa ┼╝adnego punktu. Punkty po raz pierwszy przekazywa┼é genewski dziennikarz sportowy Boris Acquardo (zmar┼é w 2005 roku), a komentatorem dla SRF i RTS by┼é Theodor Haller, urodzony w 1915 roku dziennikarz radiowy i telewizyjny. 4. miejsce by┼éo kolejnym sporym sukcesem Szwajcarii. Kraj zajmie t─Ö sam─ů lokat─Ö tak┼╝e w 1970, 1976 i w latach 1980-1981. Tak blisk─ů podium pozycj─Ö Szwajcarzy uzyskali r├│wnie┼╝ w 2019 roku za spraw─ů Luci Hanniego.

Po Eurowizji Christa nadal nagrywa┼éa, a po zmianie wytw├│rni w 1962 roku odnosi┼éa coraz wi─Öksze sukcesy. Pojawi┼éa si─Ö tak┼╝e w kilku filmach. W 1962 roku po┼Ťlubi┼éa pianist─Ö Albrechta Huwiga. Sze┼Ť─ç lat p├│┼║niej przesz┼éa na emerytur─Ö by wraz z m─Ö┼╝em za┼éo┼╝y─ç szko┼é─Ö muzyczn─ů w stolicy Bawarii. Zmar┼éa w 2012 roku w wieku 86 lat i zosta┼éa pochowana na cmentarzu ko┼Ťcio┼éa ┼Ťw. Marcina w monachijskiej dzielnicy Untermenzing ­čçę­čç¬.

Źródło: Wikipedia, Knerger.de, National Finals Database, Discogs, Diggiloo Trash, fot.: Bear Family Records

%d bloger├│w lubi to: